مرکزتحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی پژوهش های کاربردی زراعی 2538-4066 27 102 2014 03 21 Effect of salinity on growth, chlorophyll content and ions uptake of rice cultivars (Oryza sativa) cultivars تأثیر شوری بر رشد، محتوای کلروفیل و جذب عناصر غذایی در گیاهچه‏ های ارقام برنج 2 11 100920 10.22092/aj.2014.100920 FA سعید سعیدپور دانشگاه آزاد اسلامی Journal Article 2008 08 05 Rice (<em>Oryza sativa</em>), a salt-sensitive species, has considerable genetic variation for salt tolerance within cultivars. To evaluate salinity effects on growth, chlorophyll content and ion uptake of two rice genotypes (IR29 and IR651, sensitive and tolerant respectively) accompany with two semi-tolerant Iranian rice cultivars in a green house experiment were grown in normal condition till 6^th leaf was fully expanded. Seedlings were exposed to salinity, EC12 dsm^-1 and normal conditions (EC=1.65 dsm^-1, Ushida solution base EC) for one week. Samples were taken 0, 4, 12, 24, 48, 96, 168 h after imposing the treatments. After imposing the treatment, we used the youngest & oldest leaves for measuring Na and K concentration and the youngest for chlorophyll. The scoring of leaves was from top to down (one for the young and four for old). Stomatal conductivity also measured on the youngest leaf in time interval as follow: 12, 24, 48, 72, 96 and 120 hours after stress treatment. In this experiment root and shoot dry matter reduced significantly under stress in all cultivars but this reduction was less in tolerant genotype (IR651) compare to others. There were no differences in K concentration in the young leaves between cultivars but there was more accumulation of K in old leaf of IR651 under salt stress. NaCl treatment caused to increasing significantly Na in the young and old leaves of all cultivars except the young leaf of tolerant cultivar. Chlorophyll concentration increased after 24 hrs of treatment but with long- time exposure a significant decline occurred in all cultivars. برنج یکی از گونه­ های نسبتاً حساس به تنش شوری است که از نظر تحمل یاحساسیت به تنش شوری، تنوع ژنتیکی زیادی در مخزن ژنتیکی انواع زراعی آن نیز دیده می­شود. تغییرات غلظت سدیم و پتاسیم و کلروفیل  در محیط آبکشت بررسی گردید. تیمار شوری در دو سطح محلول عادی یوشیدا و­ یا حاوی 100 میلی مولار کلرید سدیم (m^-1EC=12ds.) در مرحله شش برگی به مدت یک هفته اعمال شد، و نمونه ‏گیری طی این مدت در فواصل زمانی (صفر ، 4، 12، 24 ،48،96 و 168 ساعت) پس از اعمال تیمار، از پهنک برگ اول و چهارم غلاف ساقه برای اندازه گیری غلظت عناصر و از برگ اول (جوان‏ترین برگ) بر ای اندازه گیری میزان کلروفیل  پس از استخراج استفاده شد. هدایت روزنه‏ای نیز پس از آغلز اعمال تنش در مر حله شش برگی بر روی جوان‏ترین برگ در فواصل زمانی (12، 24، 48، 72، 96، و 120  ساعت) اندازه‏گیری شد. در این آزمایش ماده خشک ریشه و اندام هوایی در کلیه ارقام تحت اثر تیمار شوری نسبت به شرایط نرمال بصورت معنی دار کاهش یافت، ولی این کاهش د ر رقم متحمل به شوری (IR651) بسیار کمتر بود. روند تغییرات غلظت پتاسیم در جوان‏ترین برگ، در شرایط تنش نسبت به تیمار نرمال در کلیه ارقام معنی دار  نبود، این روند در مسن‏ترین برگ نیز مشاهده شد، با این تفاوت که در رقم متحمل در پایان دوره تنش میزان پتاسیم به‏صورت معنی داری افزایش یافت. تیمار شوری موجب ازدیاد تجمع معنی دار سدیم با افزایش دوره تنش در برگ های جوان و مسن کلیه ارقام گردید، به استثناء برگ جوان رقم متحمل که روند تجمع سدیم در آن در شرایط تنش نسبت به تیمار نرمال معنی دار نبوده است. غلظت کلروفیل‏های a و b تحت اثر تیمار شوری طی 24 ساعت اولیه یک افزایش معنی دار  نشان دادند، اما در ادامه و با طولانی تر شدن دوره تنش کاهش معنی دار ی در کلیه ارقام مشاهده شد.    https://aj.areeo.ac.ir/article_100920_c33eefefb4f206da1954e5e091430d10.pdf